Medya ekosisteminin dijitalleşme süreci, hızlı ve çok katmanlı bir dönüşüm geçiriyor. Basın İlan Kurumu (BİK) Genel Müdürü Abdulkadir Çay, gazeteciliğin matbu yayıncılığın ötesine geçerek hız, veri, etkileşim ve çoklu platform kullanımı ekseninde yeni bir aşamaya girdiğini belirtti.
Okurların habere erişim alışkanlıklarındaki değişimler ve dijital platformların artan etkisi hakkında bilgi veren Çay, uluslararası araştırmalara dayanan verilerin bu dönüşümü desteklediğini ifade etti. Çay, dünya genelinde sosyal medya ve video platformlarının, çevrim içi habere erişimde haber kuruluşlarının kendi internet sitelerinin önüne geçtiğini, haftalık çevrim içi haber videosu tüketenlerin oranının ise yüzde 77’ye ulaştığını aktardı.
Algoritmaların, içerik akışlarının ve tavsiye sistemlerinin haberin okura ulaşmasındaki belirleyici rolüne dikkat çekti. Dijital yayıncılıkta görünürlüğün yalnızca haber içeriğiyle sınırlı olmadığını vurgulayan Çay, iki binin üzerinde süreli yayını olan kurumun dijital dönüşümün önemine işaret etti. Çay, “Dijital dönüşüm, sadece bir internet sitesi kurmak ya da basılı sayfaları dijitale taşımak değildir.
Gazeteciliğin köklü üretim, doğrulama ve dağıtım zincirini nasıl uyarlayacağımız önemlidir,” dedi. Dijital dönüşümü, üretim biçimlerinden iş akışlarına, insan kaynağından teknik altyapıya kadar birçok boyutta etkileyen bir süreç olarak değerlendirdiklerini belirten Çay, haberlerin dijital platformlar üzerinden geniş kitlelere ulaşma imkânı sağladığını ifade etti.
Ancak bu süreçte platformlara bağımlılık, dijital görünürlük ve okurla ilişki gibi yeni meselelerin de ortaya çıktığını ekledi. Yapay zekâ destekli bilgi erişiminin dönüşüme yeni bir boyut kazandırdığına değinen Çay, kullanıcıların arama motorları yerine yapay zekâ sistemlerinden doğrudan yanıt alma eğilimlerinin arttığını belirtti.
Dijital dönüşümle ortaya çıkan ihtiyaçların yalnızca mevcut uygulamalar üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini vurgulayan Çay, üniversitelerle iş birliğinin bu süreçteki önemine dikkat çekti. Çay, çeşitli üniversitelerle yapılan iş birliği protokollerinin, akademik bilgi ve tecrübelerin saha ile paylaşılması ve sahada elde edilen deneyimlerin akademik çalışmalara katkı sunmasını sağlamak amacıyla imzalandığını belirtti.
Çalıştayın bu iş birliğini derinleştirip güçlendireceğini düşündüğünü ifade eden Çay, akademisyenlerin bilgi birikimlerinden faydalanarak hem akademik alana hem de basın sektörüne yararlı sonuçlar elde etme hedefine odaklandıklarını aktardı. Genel Müdür Çay, Basın İlan Kurumu ve SETA Vakfı’nın düzenlediği çalıştayın, hem Kurum hem de basın sektörü için yarar sağlayacağını düşündüklerini vurguladı.
Çay'ın açılış konuşmasının ardından çalıştayın oturumlarına geçildi. Prof. Dr. Faruk Taşçı’nın moderatörlüğünde iki oturumda gerçekleştirilen etkinlikte, akademisyenler basın kuruluşlarının dijital dönüşüm sürecinde yaşadıkları uyum ve entegrasyon sıkıntılarını, uygulanabilir ve sürdürülebilir model önerileri ile birlikte tartıştı.
Yapay zekâ teknolojilerinin, gazeteciliğin temel ilkelerine uygun bir şekilde kullanılması gerektiği, bu teknolojilerin mevcut yayıncılık süreçlerine entegrasyonunun sağlanmasının gerekli olduğu ve dijital süreçlerin izlenmesi için dinamik bir ölçüm modelinin geliştirilmesi konularında önemli noktalar gündeme getirildi.
Çalıştayda ayrıca dezenformasyonla mücadele kapsamında teyit mekanizmalarının güçlendirilmesi, gazetecilikte bağımsız bir mesleki yeterlilik yapısının oluşturulması, iletişim fakülteleriyle müfredat uyumunun sağlanması ve yerel medyanın niş habercilik alanında bölgesel güç birlikleri oluşturulmasına dair önemli başlıklar ele alındı.
Çalıştayda dile getirilen düşünceleri değerlendiren BİK Genel Müdürü Abdulkadir Çay, dijital platformların artan etkisine karşı basılı yayıncılığın sürdürülmesinin güvenlik ve çeşitlilik açısından büyük bir önem taşıdığına dikkat çekti. Çay, yayıncılık sektörünü yaşatmak ve desteklemek için statik değerlendirme yöntemleri yerine nitelikli haberciliği ve okurları öne çıkaran, teşvik odaklı, teknik ve dinamik sistemlere geçişin önemini vurguladı.
Sektör paydaşlarının ortak hareket etme kültürünü geliştirmesi gerektiğini belirten Çay, akreditasyon süreçlerinin güvenilir bir veri tabanı üzerinden yürütülmesini de ifade etti. Çay, çalıştaya katılan akademisyenlere ve katkı sunan tüm katılımcılara ayrıca teşekkür etti.
Bugün sona eren çalıştayın ardından, akademisyenlerin hazırlayacağı bildiriler ve çözüm önerileri çerçevesinde yazılı basının geleceği ve sektörün sürdürülebilirliği üzerine bir sonuç bildirgesi oluşturulacak ve bu belge Basın İlan Kurumu'nun resmi internet sitesinden kamuoyuyla paylaşılacak.