İstanbul, 14 Ekim tarihinde etkili olan yoğun yağışlarla birlikte birçok ilçede su baskınları yaşadı. Bu durumun ardından, hava durumuna ilişkin gözlemler sürüyor. Meteorolojik verilere göre, 2009 yılından bu yana bu kadar uzun süreli ve geniş bir alanda şiddetli yağışların yaşandığı günlerin az olduğu belirtiliyor. 15 Ekim Perşembe günü de sağanak yağışların devam etmesi bekleniyor.
Yağışların etkisi azalacak olsa da, bazı ilçelerde tekrar su baskınları yaşanabileceği uyarısı yapılıyor. Anadolu Yakası'nın iç kesimleri ile Avrupa Yakası'nda yer alan Sarıyer çevresinde, 15 Ekim'de yerel olarak kuvvetli sağanakların görülebileceği öngörülüyor. Ancak yağış miktarının, 14 Ekim'deki gibi 100 milimetreyi aşması beklenmiyor.
Bazı bölgelerde ise metrekareye 20 ila 50 kilogram arasında ek yağış düşebileceği tahmin ediliyor. Önceki gün meydana gelen yoğun yağışların ardından, özellikle Anadolu Yakası'nda su baskınlarına karşı tedbirli olunması gerektiği vurgulanıyor. Hava sıcaklıklarının 13 dereceye kadar düşmesi beklenirken, 16-17 Ekim tarihlerinde ise kış mevsimini andıran soğuk hava koşullarının yaşanacağı ifade ediliyor.
Marmara Bölgesi için 15 Ekim tarihine dair en riskli alanların Sakarya, Kocaeli, İznik ve Karamürsel çevresi olduğu değerlendiriliyor. Bu bölgelerin yanı sıra, İstanbul ve etrafında yağmurlu havanın 18 Ekim Pazar gününe kadar devam etmesi bekleniyor. Önümüzdeki 3-4 gün boyunca yağışların daha uzun aralıklarla, yer yer hafif yağmur ve çisenti şeklinde görülmesi muhtemel.
14 Ekim gecesinden itibaren İstanbul'da kuzeybatı ve kuzey yönlerden esecek kuvvetli rüzgar da hayatı olumsuz etkileyebilir. Rüzgarın ortalama hızı saatte 30-35 kilometre olacak, zaman zaman ise 60-65 kilometreye ulaşabileceği öngörülüyor. Soğuk hava ve kuvvetli rüzgarın birleşimi, açık alanlarda hissedilen sıcaklığın daha düşük olmasına neden olabilir.
Aşırı yağışların, İstanbul'un altyapısının sınırlarını zorladığı belirtiliyor. Metrekareye 100 kilogramı aşan yağışların düşmesi ve 6-7 ilçede aynı anda meydana gelen sel boyutundaki sağanaklar, altyapının kapasitesini zorlayan faktörler arasında yer alıyor. Yoğun yapılaşma, su geçirmeyen beton ve asfalt yüzeyler ile çatılardan gelen yağmur sularının doğrudan caddelere yönlendirilmesi, su baskınlarının etkisini artırmaktadır.
Kentleşme nedeniyle doğal akış yollarının değişmesi ve yapılaşma altında kalan eski dere yatakları, aşırı yağışlar sırasında suyun toplandığı alanlara dönüşebiliyor. Kuvvetli yağışların, yerleşim alanlarında ciddi zararlar doğurabileceği ifade ediliyor.
AŞIRI YAĞIŞLARDA ARTIS OLACAK
Uzun süreli ve şiddetli sağanakların gelecekte daha sık bir şekilde yaşanabileceği değerlendiriliyor. Özellikle 2027 yılına gelindiğinde benzer hava olaylarının artabileceği tahmin ediliyor. Deniz ve okyanus sıcaklıklarının yükselmesi, atmosferdeki nem seviyelerini artırarak bu tür yağışların etkisini artırabilecek unsurlar arasında yer alıyor.
Geçmişte yaklaşık 15 yılda bir meydana gelen şiddetteki yağışların, gelecekte 2-3 yılda bir tekrarlanabileceği öngörülüyor. Bu durum, şehirlerin altyapı kapasiteleri ve afetlere hazırlanma seviyelerinin önemini bir kez daha gündeme getiriyor. Aynı risklerin yalnızca İstanbul için değil; Bursa, Sakarya, Kocaeli, Ankara, İzmir, Antalya, Samsun, Trabzon, Giresun ve Karadeniz bölgesindeki diğer yerleşim alanları için de artabileceği vurgulanıyor.
YAĞIŞLAR NEDEN SÜREKLİ OLARAK AYNI BÖLGEYİ ETKİLER?
Uzun süreli sağanakların oluşumunda, Türkiye üzerinde etkili alçak basınç sistemlerinin Karadeniz’deki diğer alçak basınçla etkileşimi büyük bir rol oynamaktadır. Bu sistemler, havanın saat yönünün tersine hareket ederek yükselmesine neden olur; bu da yağış bulutlarının ortaya çıkmasını sağlar. Atmosferdeki hareketin sürekliliği sayesinde, yağış hücreleri saatlerce aynı bölgelerde kalabilir.
Böylelikle yalnızca bir ilçede değil, bir şehrin birçok yerinde uzun süreli ve yoğun yağışlar gözlemlenebilir. İtalya ve Yunanistan üzerinden ilerleyen derin alçak basınç sistemine kuzeyden soğuk havanın katılması, yağış ve rüzgarın şiddetini artıran etkenler arasındadır. İstanbul’un 15 Ekim Perşembe günü genel olarak aralıklı, yerel olarak yoğunlaşan yağışlarla birlikte hava sıcaklığında belirgin bir düşüşle karşılaşacağı bekleniyor.
Önceki günlerde olduğu gibi yağışların geniş alanlarda etkili olması beklenmiyor. Ancak bazı noktalarda yine su baskınlarının yaşanabileceği konusunda uyarılar yapılıyor.
