CHP Kahramanmaraş Milletvekili Ali Öztunç, TOKİ konutlarındaki memur maaş katsayısına dayalı taksit ve anapara artışlarının gözden geçirilmesi için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum'un yanıtlaması amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne (TBMM) bir soru önergesi sundu.
Öztunç, önergesinin gerekçesinde TOKİ’nin dar ve orta gelirli vatandaşların uygun koşullarla konut sahibi olmasını sağlamak için kurulduğunu ifade ederek, mevcut sistemin bu amaca hizmet etmediğini vurguladı. Bakan Kurum’a yönelttiği sorularda, mevcut artışların mağduriyet yarattığını dile getirdi.
Öztunç, “Mevcut uygulama nedeniyle vatandaşlar düzenli olarak taksitlerini ödemelerine rağmen, memur maaşlarına yapılan zamlarla hem taksit tutarları hem de kalan anapara borcu sürekli artmaktadır. Bu durum, yapılan ödemelere rağmen toplam borcun azalmamasına, hatta bazı durumlarda başlangıç borcunun üzerini geçmesine yol açmaktadır” dedi.
2022 yılında hayata geçirilen 250 Bin Sosyal Konut Projesi'ne örnek veren Öztunç, satış bedeli yaklaşık 4 milyon lira olan 3+1 konutun, mevcut artış sisteminin devam etmesi halinde, ödeme süresi sonunda hak sahibine yaklaşık 26 milyon lira maliyet çıkaracağını belirtti. Bu durumun, projenin sosyal devlet anlayışıyla çeliştiği yönünde tartışmalara neden olduğunu ifade etti.
SORULAR VE ÖNERİLER
Öztunç, taksit artış sisteminin gözden geçirilmesi ve daha öngörülebilir bir ödeme modeline geçilmesinin önemine dikkat çekerek Bakan Kurum’a şu soruları yöneltti:
“2022 yılında başlatılan 250 Bin Sosyal Konut Projesi kapsamında Türkiye genelinde kaç hak sahibi bulunmaktadır? Bu projede memur maaş katsayısına dayalı taksit artış sistemi hangi gerekçeyle uygulanmaktadır? Düzenli ödeme yapan hak sahiplerinin kalan anapara borçlarının, yapılan ödemelere rağmen artmasının nedenleri nelerdir?
Bakanlığınız, mevcut sistem nedeniyle ödeme güçlüğü çeken hak sahipleriyle ilgili bir çalışma yapmış mıdır? Eğer yapılmışsa kaç hak sahibi bu durumla karşı karşıya kalmıştır? Artan taksitler nedeniyle şimdiye kadar kaç hak sahibi sözleşmesini iptal etmiş ya da konutunu terketmek zorunda kalmıştır?
Mevcut uygulamanın dar gelirli vatandaşların konut sahibi olma amacına zarar verdiği yönündeki eleştiriler hakkında bakanlığınızın görüşü nedir?”
MAĞDURİYETLERİN GİDERİLMESİ
Öztunç, taksit artışlarının belirli bir üst sınırla sınırlandırılması, kalan borcun sabitlenmesi veya daha adil bir endeksleme sistemine geçilmesi için bakanlığın herhangi bir çalışmasının olup olmadığını sorguladı. Ayrıca, hak sahiplerinin mağduriyetlerini gidermek amacıyla faizsiz yeniden yapılandırma, vade uzatımı veya borç güncellemesi yapılmasına yönelik bir planın olup olmadığını da sordu.
Son olarak, sosyal konut projelerinde, konutların toplam geri ödeme tutarının satış bedelinin katbekat üzerine çıkmasını önleyecek yeni bir finansman modeli üzerinde çalışma yapılıp yapılmadığını öğrenmek istedi. Dar gelirli vatandaşların konutlarını kaybetmemesi ve hak sahipliğinden feragat etmemesi için bakanlığın almayı öngördüğü somut tedbirlerin neler olduğunu da merak etti.
