Tıp dergisi The Lancet, 2026 Lancet Geri Sayım raporunu yayımladı. Raporda, 2015 Paris İklim Anlaşması'ndan bu yana kaydedilen ilerlemelere rağmen iklim kaynaklı sağlık risklerinin hızla artmakta olduğu ifade edildi. İklim krizinin son on yılda küresel ölçekte etkilerinin tırmandığı vurgulandı ve acil bir sağlık durumu ilan edilmesi çağrısı yapıldı.
AŞIRI SICAK HAVA ÖLÜME SEBEP OLUYOR
University College London liderliğinde ve Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) işbirliğiyle 100'den fazla kurumdan 146 araştırmacının katkısıyla hazırlanan raporda çarpıcı veriler sunuldu. 2016-2023 döneminde dünyada aşırı sıcakların her yıl ortalama 540 binden fazla ölüme yol açtığı ve bu ölümlerin yüzde 68’inin doğrudan iklim değişikliği kaynaklı olduğu tahmin ediliyor. 2023 yılında aşırı sıcaklarla ilişkilendirilen can kaybının ise yaklaşık 710 bine ulaştığı ve bu ölümlerin yüzde 71’inden fazlasının iklim değişikliğinin etkilerinden kaynaklandığı belirtildi.
EKONOMİK KAYIP 1 TRİLYON DOLARI AŞTI
Raporda, aşırı sıcakların iş gücü ve üretim kaybına yol açarak 2025 yılında dünya genelinde 1 trilyon dolardan fazla potansiyel gelir kaybı yaşanacağı hesaplandı. Ayrıca, 2025'te yeryüzündeki karasal alanların yarısından fazlasının en az bir ay boyunca şiddetli kuraklığa maruz kalacağı kaydedildi.
FOSİL YAKITLARIN HAKİMİYETİ SÜRÜYOR
Küresel temiz enerji yatırımlarının 2025 yılında 2,1 trilyon dolara ulaşacağına dikkat çekilen raporda, fosil yakıtların küresel enerji arzının yüzde 80'inden fazlasını karşılamaya devam ettiği ifade edildi. Araştırmacılar, uluslararası kurumlara ve hükümetlere iklim kaynaklı sağlık risklerine öncelik verilmesi, karbon emisyonlarının azaltılmasının hızlandırılması ve küresel işbirliğinin güçlendirilmesi çağrısında bulundu.
ACİL DURUM ÇAĞRISI
Lancet Geri Sayım Yürütücü Direktörü Marina Romanello, iklim değişikliğinin sağlık üzerindeki zararlarının, alınan önlemlerden daha hızlı büyüdüğünü belirtti. Romanello, bu durumun kademeli bir kötüleşme değil, küresel bir sağlık acil durumu olarak kabul edilmesi gereken köklü bir değişim olduğunu vurguladı.
Bu rapor, DSÖ’ye iklim krizi nedeniyle bir sağlık acil durumu ilan etmesi yönündeki çağrıların artmasının ardından yayımlandı.
