Antalya'da düzenlenen TURNAs-2026 Tatbikatı'nın Seçkin Gözlemci Günü faaliyetlerinde 18 gemi, 11 hava aracı, 17 savunma sanayi firmasına ait 41 sistem ve 1,300 personel yer aldı. Tatbikatta, insansız hava, deniz, su altı ve kara araçlarının yetenekleri detaylı bir şekilde test edildi. Deniz Kuvvetleri Komutanı Oramiral Ercüment Tatlıoğlu, 'Geleceğin deniz savaşları insansız araçlarla yapılacaktır.' ifadelerini kullandı.
Milli İnsansız Deniz Sistemleri Tatbikatı-2026'nın (TURNAs-2026) Seçkin Gözlemci Günü, Antalya Körfezi ve Doğu Akdeniz'de gerçekleşti. Tatbikatta insansız hava, deniz, su altı ve kara araçları, insanlı platformlarla birlikte kullanılarak keşif, gözetleme, mayın tespiti, kamikaze dron saldırıları ve hedef imha gibi çeşitli faaliyetler gerçekleştirildi.
Tatbikatın önemli katılımcıları arasında Deniz Kuvvetleri Komutanı Oramiral Dr. Ercüment Tatlıoğlu, Milli Savunma Bakan Yardımcısı Bilal Durdalı, Donanma Komutanı Oramiral Kadir Yıldız, Donanma Komutan Yardımcısı Koramiral Mustafa Kaya, Deniz Hava Komutanı Tümamiral Savaş Eser ve Güney Deniz Saha Komutanı Tümamiral Baybars Küçükatay yer aldı.
İNSANSIZ SİSTEMLERİN KABİLİYETLERİ SERGİLENDİ
Basın toplantısının ardından ADVENT UFUK ve TDR'nin tesisi tanıtıldı. Katılımcılar, tatbikat sergi alanını gezerken gözlem alanına geçerek gerçekleştiren faaliyetlere tanıklık etti. Tatbikat çerçevesinde, örtülü keşif ve gözetleme, sahil hattında mayın tespiti ve teşhisi gibi görevler icra edildi.
KAMİKAZE DRON VE İNSANSIZ DENİZ ARACI SALDIRILARI
Tatbikat süresince çeşitli insansız sistemlerin saldırı ve savunma kabiliyetleri de sergilendi. TB-3 ve AKSUNGUR insansız hava araçları tarafından SONOBOY atışları yapıldı, ayrıca TUNGA-X radar entegreli avcı dron hücumu senaryoya dahil edildi. TCG BEYKOZ'da yer alan TOLGA Yakın Hava Savunma Sistemi ile FPV dron ve kamikaze insansız deniz aracı (KİDA) hedef imha faaliyetinde kullanıldı.
ANKA-S insansız hava aracından ŞİMŞEK-K kamikaze dron atışı yapılırken, patlayıcı yüklü PİRANA kamikaze insansız deniz aracının hücum kabiliyeti de başarıyla denendi. Ayrıca, denizde düşen bir kişinin kurtarılması amacıyla arama-kurtarma eğitimi gerçekleştirildi. Tatbikat, hava ve deniz unsurlarının törensel geçişiyle sona erdi.
GELECEĞİN DENİZ SAVAŞLARI İNSANSIZ ARAÇLARLA YAPILACAK
Deniz Kuvvetleri Komutanı Oramiral Dr. Ercüment Tatlıoğlu, tatbikatın ardından yaptığı açıklamada, insansız sistemlerin gelecekteki deniz savaşlarındaki önemine dikkat çekti. Ercüment Tatlıoğlu, TURNAs-2026 tatbikatının Deniz Kuvvetleri açısından son derece önemli bir dönüm noktası olduğunu vurguladı.
Tatbikatta ilk defa insansız hava, su üstü, su altı ve kara sistemlerinin entegre bir şekilde kullanıldığı bir savaş senaryosunun uygulandığını aktaran Oramiral Tatlıoğlu, "Bu yıl ilk kez düzenlediğimiz TURNAs-26 tatbikatını Antalya Körfezi ve Doğu Akdeniz'de deniz kuvvetleri unsurlarımız ile milli savunma sanayi firmalarımızın katılımıyla başarıyla icra ettik.
Dünyada birkaç ülkenin gerçekleştirebildiği insansız sistemler tatbikatımıza 17 firmamız 41 sistemiyle iştirak etmiş ve insansız su üstü, insansız su altı, insansız hava ve insansız kara araçları sistemlerinin deniz harekatında insanlı sistemlerle hibrit olarak kullanımı denemiştir. Geleceğin deniz savaşları insansız araçlarla yapılacaktır.
TURNAs-26 tatbikatı, harekat ihtiyaçlarımız ile savunma sanayimizin teknolojik birikimini denizlerde buluşturan mevcut kabiliyetlerimizi sınarken, geleceğin deniz harekatına yönelik tecrübeler kazandıran önemli bir faaliyet olmuştur. Bu tatbikat, Deniz Kuvvetlerimiz için çok çok önemli." dedi.
Tatbikatın tarihi önemine dikkat çeken Oramiral Tatlıoğlu, "Bu tatbikat, Deniz Kuvvetlerimiz için ilk kez insansız hava araçlarının, insansız su üstü araçlarının, insansız botların, insansız teknelerin, insansız su altı araçlarının, insansız mini denizaltıların, insansız kara araçlarının, tüm insansız araçların savaşacağı bir senaryonun gerçekleştirildiği bir tatbikattır. Gelecekte gerçekleştireceğimiz harp senaryolarının provasını yapmış olduk" şeklinde konuştu.
MAYINLARIN TESPİT VE İMHASINDA İNSANSIZ ARAÇLAR KULLANIYORUZ
Oramiral Tatlıoğlu, dünyada ve çevresindeki bölgelerde süregelen çatışmaların, bölgesel istikrarsızlıkların ve teknolojik ilerlemelerin askeri harekatın niteliğini dönüştürdüğünü ifade etti. Deniz ulaşım yolları, limanlar, enerji tesisleri ve deniz altındaki kritik altyapının güvenliğinin giderek daha da önem kazandığını belirtti.
İnsansız sistemlerin denizlerde uzun süreli gözetleme yapılmasını sağladığını, daha fazla noktadan bilgi edinilmesine olanak tanıdığını ve riskli görevlerde insan personelin karşılaştığı tehlikeleri en aza indirdiğini dile getirdi. "Günümüz çatışmalarından çıkarılan dersler, düşük maliyetli, hızla geliştirilebilen ve farklı görevler için uyum gösterebilen insansız sistemlerin önemli askeri sonuçlar yaratabileceğini ortaya koymaktadır.
Bu nedenle insansız ve otonom sistemleri, denizlerdeki durumsal farkındalığımızı, harekat yetkinliğimizi ve caydırıcılığımızı artırarak önemli bir yetenek alanı olarak değerlendirmeyi planlıyoruz. Değerli konuklar, deniz harekâtı geniş alanlarda değişken çevresel koşullarda su üstünde, su altında ve havada eş zamanlı faaliyet gösterilmesini gerektirir." dedi.
İnsansız sistemlerin geniş hareket alanında daha uzun gözetleme imkanı sunduğuna, daha fazla noktadan bilgi edinilmesine ve tehlikeli görevlerde personelin maruz kaldığı risklerin azaltılmasına önemli katkılar sağladığına dikkat çeken Oramiral Tatlıoğlu, "Özellikle mayın tehdidinin bulunduğu bölgelerde insansız sistemlerden yararlanmak, personel ve gemilerin tehlikelerden uzak durarak görev yapabilmesine olanak tanıyor" diye ekledi.
Oramiral Tatlıoğlu, "Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle Karadeniz'e dökülen yüzlerce mayın var. Bu mayınlar, kontrolden çıkarak ve sürüklenerek sahillerimize ulaşma riski taşımaktadır." şeklinde uyarıda bulundu. "Bu mayınları tespit edip imha ediyoruz.
Bu tespit ve imha etme faaliyeti esnasında maksimum seviyede insansız araçlarımızı kullanıyoruz" dedi.
MİLLİ UÇAK GEMİMİZ DİĞERLERİNDEN FARKLI OLACAK
Türk Deniz Kuvvetleri'nin insansız hava araçları konusunda dünya çapında önemli bir yere sahip olduğunu ifade eden Oramiral Tatlıoğlu, insansız deniz sistemlerinin sayısının artırılmakta olduğunu belirtti.
Gelecek süreçte envantere dahil edilmesi planlanan insansız su altı araçları ve mini denizaltıların, su altındaki operasyonlarda daha etkili olmayı amaçladıklarını aktaran Tatlıoğlu, yapımı süren ulusal uçak gemisi ile diğer deniz platformlarının, insansız sistemlerle entegre bir şekilde görev yapabilecek biçimde tasarlandığını da vurguladı.
Oramiral Tatlıoğlu, milli uçak gemisi hakkında, "Önümüzdeki sene denizle buluşturmayı planladığımız yerli ve milli uçak gemimizde yalnızca insansız hava araçları yer almayacak. Ayrıca, insansız deniz araçları, insansız botlar, insansız tekneler ve insansız su altı araçları da bulunacak.
Bizim uçak gemimiz, bu özellikleri ile insansız sistemlerin bir arada kullanıldığı ilk uçak gemisi olma özelliğine sahip olacak" şeklinde konuştu. Oramiral Tatlıoğlu, hedeflerinin Türkiye'nin denizlerdeki hak ve menfaatlerini koruyacak, kendisine verilen görevleri her koşulda yerine getiren, etkin ve caydırıcı bir Deniz Kuvvetleri geliştirmek olduğunu belirtti.
Oramiral Tatlıoğlu, tatbikatın planlanmasında ve uygulanmasında rol alan komutanlıklara, birliklere, personele ve katılımcı savunma sanayi şirketlerine de teşekkür etti.
17 FİRMADAN 41 SİSTEM KATILDI
Tatbikatta, Deniz Kuvvetleri Komutanlığı envanterinde bulunan çok maksatlı amfibi gemiler, firkateynler, korvetler, hücumbotlar, denizaltılar, mayın avlama gemileri, test ve eğitim gemileri, amfibi çıkarma gemileri, yardımcı sınıf gemiler ve insansız deniz sistemlerinin yanı sıra Sahil Güvenlik Komutanlığına ait botlar da görev aldı.
Hava unsurları arasında deniz karakol uçakları, SH-70 helikopterleri ve insansız hava araçları da yer aldı. Savunma sanayisi firmalarının katılımıyla, insansız deniz ve su altı araçları, insansız hava araçları, FPV dronlar, insansız kara sistemleri ile komuta kontrol ve haberleşme sistemlerinden oluşan toplam 41 sistem kullanıldı.
Tatbikatın amacı, su üstü, su altı, hava ve amfibi insansız platformlar arasındaki entegrasyonun test edilmesi ile otonom ve yapay zeka destekli görev ve planlama algoritmalarının uygulanması oldu. Elde edilen verilerin konsept, doktrin ve taktiklere yansıtılması hedeflendi.
