Edirne'de restorasyon çalışmaları tamamlanarak yeniden hizmete açılan Muradiye Mevlevihanesi'nde sema atölyesi düzenlendi. Program, Edirne Valiliği ve İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü tarafından organize edildi ve İstanbul Meydan Meşkleri Topluluğu tarafından gerçekleştirildi. Atölyenin sanat yönetmenliğini Yüce Gümüş üstlenirken, anlatıcılığını Mithat Özçakıl gerçekleştirdi.
Özçakıl, Mevleviliğin doğuşunu, tarihsel gelişimini ve sema geleneğinin anlamını izleyicilere aktardı. Katılımcılara Mevlana Celaleddin-i Rumi'nin hayatını anlatan Özçakıl, Mevlana'nın düşünce dünyasında önemli bir yer tutan Şems-i Tebrizi ile karşılaşmasına değindi.
MEVLANA VE ŞEMS'İN BULUŞMASI
Özçakıl, Mevlana ve Şems'in 1244 yılında Konya'da buluştuklarını aktararak, Mevlevi dervişlerinin bu karşılaşmayı "Mecmua el-Bahreyn", yani iki okyanusun birleşmesi olarak değerlendirdiklerini ifade etti. Şems'in Mevlana üzerindeki etkisinin büyük olduğunu kaydeden Özçakıl, bu tanışmanın ardından Mevlana'nın şiirler yazmaya ve sema etmeye başladığını vurguladı. Mesnevi ve Divan-ı Kebir gibi eserlerinin bu dönemde ortaya çıktığını belirtti.
Mevlana'nın 17 Aralık 1273'teki vefatının Mevlevilikte bir ayrılık değil, Allah'a kavuşma olarak değerlendirildiğini dile getiren Özçakıl, bu nedenle ölümünün "Şebiarus", yani düğün gecesi olarak anıldığını aktardı. Ayrıca, Mevleviliğin Mevlana'nın vefatından sonra öğrencileri aracılığıyla Konya dışına yayıldığını belirtti.
MEVLEVI GELENEĞİ VE SEMANIN ANLAMI
Mevlevi dervişlerinin, çeşitli şehirlere giderek Mevlevihaneler kurarak insan yetiştirmek amacıyla bu merkezleri oluşturduğu ifade edildi. Özçakıl, Osmanlı döneminde de bu yayılışın sürdüğünü ve Mevlevihanelerin yalnızca sema yapılan mekanlar değil, aynı zamanda ilim, musiki, edebiyat ve sanat eğitiminin verildiği merkezler olduğunu vurguladı.
Muradiye Mevlevihanesi'nin tarihsel sürecine de değinen Özçakıl, dervişlerin edindikleri eğitim ve deneyimlerle çeşitli sanat dallarına yönlendirildiğini açıkladı. Bu bağlamda çok sayıda sanatçı, bestekar ve şairin Mevlevihanelerde yetiştiği belirtildi. Programın uygulamalı bölümünde semazenler Faruk Telliler ve Ömer Özeren, sema ritüellerini katılımcılara gösterdi.
Semazenlerin giydiği kıyafetlerin anlamları, sema hareketlerinin sembolik karşılıkları ve sema eğitiminin aşamaları katılımcılara aktarıldı.
