İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, CBS News'te yayınlanan "Face the Nation" programında Margaret Brennan'a verdiği röportajda, ABD ile ilişkiler, Hürmüz Boğazı'nın durumu ve nükleer program üzerine değerlendirmelerde bulundu. Pezeşkiyan, İran Dışişleri Bakanlığı'nın arabulucular aracılığıyla Washington'a sunduğu önerinin kabul edilmesi durumunda Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılma sürecinin başlayacağını ifade etti.
Bu önerinin, belirli koşulların yerine getirilmesinden yedi gün sonra boğazın yeniden açılmasını ve ardından savaşın sona erdirilmesine yönelik müzakerelere geçilmesini öngördüğü belirtildi. Pezeşkiyan, Washington'un öneriyi kabul etmesi halinde İran'ın taahhütlerine uyacağına dair güvence verdi.
Ayrıca, daha önce Pakistan'da imzalanan mutabakat zaptını hatırlatarak, İran ile ABD arasında uzlaşılan çerçevenin aşamalara bölündüğünü ve aynı yol haritasının yeniden işletilebileceğini belirtti.
TRUMP'LA GÖRÜŞME İÇİN GÜVEN ŞARTI
Pezeşkiyan, ABD Başkanı Donald Trump ile doğrudan görüşmeye hazır olup olmadığına dair bir soruya yanıt verdi. İran Cumhurbaşkanı, Washington ile Tahran arasında derin bir güvensizlik olduğunu belirterek, geçmişte yapılan anlaşmaların ABD tarafından ihlal edildiğini öne sürdü. Doğrudan temasın mümkün olabilmesi için tarafların imzaladıkları anlaşmalara bağlı kalması gerektiğini savundu.
Pezeşkiyan, "İlk yapılması gereken, bu savaşın yarattığı güvensizliğin aşılmasıdır" dedi. CBS News, Pezeşkiyan'ın Trump ile olası bir görüşme konusundaki güvensizlik atmosferine dikkat çektiğini aktardı.
NÜKLEER PROGRAM ÜZERİNE YENİ GÖRÜŞMELERE AÇIKLAR
İran'ın nükleer programına yönelik sınırlamalar getirilmesine yönelik yeni müzakerelere açık olduklarını belirten Pezeşkiyan, nükleer silah geliştirmemesi konusunda bir anlaşma yapılabileceğini ifade etti. Bu durumun, Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması (NPT) çerçevesinde ele alınabileceği aktarıldı. Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı'nın denetimlerine dair soruya da yanıt veren Pezeşkiyan, yeni müzakere sürecinde denetimlere ilişkin bir anlaşmaya varılabileceğini belirtti.
NÜKLEER SİLAH GELİŞTİRMEK HARAM
Pezeşkiyan, İran'ın nükleer silah geliştirmek istediği yönündeki iddiaları reddetti. İran yönetiminin daha önce de nükleer silah arayışında olmadığını söylediğini vurguladı ve dini açıdan nükleer silah geliştirilmesinin "haram" kabul edildiğini savundu. İran ekonomisine yönelik yaptırımların sivilleri etkilediğini belirten Pezeşkiyan, özellikle gıda ve ilaç erişiminin kısıtlanmasını eleştirdi.
ABD'nin yaptırımlar ve askeri baskıyla İran'ı taviz vermeye zorladığını öne sürdü. Tahran'ın müzakereye açık olduğunu ancak "baskı ve zorlamayla teslim olmayacağını" ifade etti.
GÜVEN ORTAMININ SAĞLANMASI GEREKİYOR
Röportajda, İran'da tutulan ABD vatandaşlarının serbest bırakılmasının iki ülke arasında güven oluşturup oluşturamayacağı da gündeme geldi. Pezeşkiyan, geçmişte yapılan tutuklu takaslarına atıfta bulunarak İran'ın daha önce benzer adımlar attığını, ancak ABD'nin kendi yükümlülüklerini yerine getirmediğini öne sürdü. "Biz savaşmak istemiyoruz, ancak bize saldırırlarsa kendimizi savunuruz" dedi.
Pezeşkiyan, yeni bir güven ortamının yalnızca tarafların yükümlülüklerine uymasıyla kurulabileceğini savundu. Trump ile görüşme ihtimalinin yeniden sorulması üzerine Pezeşkiyan, İran'ın doğrudan diyaloğa tamamen kapalı olmadığını ancak bunun için Washington'ın önce güven tesis edecek adımlar atması gerektiğini vurguladı. "Biz savaş aramıyoruz" diyerek, imzalanan anlaşmaların uygulanması durumunda tarafların yeniden müzakere masasına oturabileceğini ifade etti.
Röportajın sonunda, İran Cumhurbaşkanı bölgede barışın sağlanmasını istediklerini ve komşu ülkelerle çatışma arayışında olmadıklarını söyledi.
