Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek, Türkiye'nin ev sahipliğinde Antalya'da düzenlenen BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) sırasında Asya Altyapı Yatırım Bankası (AIIB) Başkanı Zou ve beraberindeki heyetle bir araya geldi.
Görüşmede, Banka ile Türkiye arasında hazırlıkları süren Çok Yıllı Ülke Programı'nın (Multi-Year Rolling Pipeline) detayları masaya yatırıldı. 2027-2029 dönemini kapsaması planlanan programda, taraflar önceliklerini belirledi.
ÖNCELİKLER BELİRLENDİ
Türkiye'nin öncelikleri arasında bağlantısallık, yeşil ve dijital dönüşüm öne çıkıyor. Şimşek, yeni dönemde Banka ile işbirliğine yönelik demir yolu ve bağlantısallık yatırımlarına, yeşil dönüşüm, yenilenebilir enerji, elektrifikasyon, 5G, fiber altyapı ve veri merkezlerini kapsayan dijital dönüşüme, iklime dayanıklı tarım uygulamalarına, sağlık teknolojilerine ve sanayide yüksek katma değerli dönüşüme öncelik verdiklerini ifade etti.
Bu alanların ekonomi programının yapısal dönüşüm ayağıyla doğrudan örtüştüğünü vurgulayan Şimşek, AIIB finansmanının bu dönüşümü hızlandıracağını belirtti.
AIIB'DEN DE DESTEK
AIIB Başkanı Zou, Orta Koridor ve bölgesel ağlar gibi demir yolu yatırımlarına Bankanın öncelik verdiğini söyleyerek, bu yaklaşımın Asya ile Avrupa arasındaki bağlantısallığı artıracağını kaydetti. Yenilenebilir enerji, dijital dönüşüm ve tarımsal sulama konularının da Bankanın önemli gündem maddeleri arasında olduğunu dile getirdi.
Zou, Türkiye'deki ekonomi programının başarısının, AIIB'nin ülkeye yönelik proje portföyünü geliştirmede kaldıraç etkisi oluşturduğuna dikkat çekti.
TÜRKİYE'NİN ROLÜ VE PROJELER
Türkiye, AIIB'nin ikinci büyük finansman ortağı konumunda. 2016 yılında kurulan Bankanın 111 üyesi ve 100 milyar dolar sermayesi bulunuyor. Kuruluşundan Eylül 2026'ya kadar, 43 ülkede 396 proje için 78,1 milyar dolar finansman onayı verildi. Türkiye, Bankanın 57 kurucu üyesinden biri olarak 2,6 milyar dolar sermaye taahhüdü ve yüzde 2,5 oy gücüyle 10. büyük hissedar konumunda.
Eylül 2026 itibarıyla Türkiye'de 45 proje için toplam 9,4 milyar dolar finansman onaylandı.
ÇEŞİTLİ SEKTÖRLERDE YATIRIMLAR
Bu tutarla Türkiye, Hindistan'ın ardından Bankanın en fazla finansman onayladığı ikinci ülke oldu. Türkiye'nin 6,2 milyar dolarlık aktif portföyü, Bankanın toplam aktif portföyünün yüzde 15,3'üne karşılık geliyor ve bu alanda ikinci sırada yer alıyor. Banka, Türkiye'de ulaştırma, enerji, finans, su, sağlık ve kentsel altyapı gibi farklı sektörlerde kamu garantili ve garantisiz finansman sağlıyor.
Öne çıkan projeler arasında 1,5 milyar dolarlık İstanbul Kuzey Demir Yolu Geçişi (INRAIL), 415 milyon dolarlık TCDD Demir Yolu Bakım ve Modernizasyon, 140 milyon avroluk Antalya-Alanya Otoyolu projeleri yer alıyor. Enerji ve iklim alanında ise 500 milyon dolarlık Sonuç Odaklı Su Verimliliği ve İklim Dayanıklılığı Projesi ile sürdürülebilir enerji ve iklim finansmanı programları bulunuyor.
Ayrıca, ek finansmanla birlikte toplam 800 milyon dolarlık İstanbul Sismik Risk Azaltımı ve Acil Durum Hazırlığı Projesi ile Antalya Havalimanı genişletme yatırımları dikkat çekiyor.
