Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığı tarafından hazırlanan yeni düzenleme, elektrikli scooter işletmecilerine yönelik idari para cezalarını güncelledi. Elektrikli Scooter Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik, Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Bu düzenleme, yönetmelik kurallarına uymayan işletmelere uygulanacak yaptırımları netleştiriyor.
Yönetmeliğin 6. maddesinin 3. fıkrasına aykırı hareket edenlere 86 bin 900 TL ceza kesilecek. Ayrıca, paylaşımlı elektrikli scooter hizmetinin yürütülmesi için gerekli olan yetki belgesi ve izinlerin alınması zorunlu kılınıyor. Benzer şekilde, Yönetmeliğin 10. maddesinin 1. fıkrasına uymayanlar da aynı miktarda ceza ödeyecek.
İşletmecilerin, kullanmaları gereken scooterlar için ilgili mevzuata uygun izinleri almakla yükümlü oldukları belirtiliyor. Aynı ceza, Yönetmeliğin 16. maddesinin 14. fıkrasına uymayan işletmelere de uygulanacak. Bu fıkrada, işletmelerin e-scooter envanterinin en az %30’unu, Türk Standardları Enstitüsü (TSE) tarafından onaylanmış ve üretim yapan firmalardan sağlama yükümlülüğü vurgulanıyor.
E-SCOOTER SAYISINA SINIR GETİRİLDİ
Yönetmeliğin 16. maddesinin 11. fıkrası, işletmelerin faaliyet gösterdikleri bölgelerde bulundurabilecekleri e-scooter sayısının sınırlarını belirliyor. İşletmecilerin, faaliyet gösterdikleri il sınırları dahilinde aldıkları toplam izin sayısını aşmamaları gerekirken, belirli ilçelerde veya bölgelerde izin verilen toplam scooter sayısının %70'inden az, %130'undan fazla olmaması gerekecek. Kasım-Şubat döneminde bu oran için alt sınır %40 olarak uygulanacak.
Bu kurallara uymayanlara ilk ihlalde 8 bin 687 TL, ikinci ihlalde 86 bin 900 TL ve üçüncü ihlalde 170 bin TL idari para cezası verilecektir. Üçüncü ihlal durumunda, işletmenin yetki belgesi kapsamındaki çalışmaları 6 ay boyunca geçici olarak durdurulacak.
KULLANICILARA HİZMET YÜKÜMLÜLÜĞÜ
Yönetmeliğin 16. maddesinin 12. fıkrası uyarınca, işletmecilerin kullanıcılarına haftanın 7 günü ve günün 24 saati hizmet sunabilecek bir çağrı merkezi veya buna benzer bir mobil uygulama bulundurmaları gerekmekte. Kullanıcıların sorularının yanı sıra şikayetlerini de zamanında yanıtlamak, işletmecilerin yükümlülükleri arasında yer alıyor.
İşletmelerin internet siteleri veya mobil uygulamalarında unvan, iletişim bilgileri, faaliyet gösterilen bölgeler ve kiralama ücretleri gibi bilgileri açıkça belirtecekleri ifade ediliyor. Ayrıca, e-scooterların konumu, sayısı, şarj durumu, tahmini menzil, anlık ücret bilgileri ve sürüş veya park etmenin yasak olduğu alanların da kullanıcı uygulamalarında gösterilmesi zorunlu.
Bu yükümlülüklere uymayan işletmelere 43 bin 447 TL idari para cezası uygulanacak. Yönetmelikte belirtilen 6 ncı maddenin bazı fıkraları, 15 inci maddenin birinci fıkrası ve 16 ncu maddenin farklı fıkralarında yer alan yükümlülükleri ihlal edenler, 8 bin 687 TL tutarında ceza ile karşılaşacak.
Bu bağlamda, scooter işletmecilerinin faaliyetlerini güvenlik, çevre, erişilebilirlik ve kamu yararı ilkelerine uygun bir şekilde sürdürmeleri, hizmet sürekliliği sağlamaları ve yürürlükteki mevzuata uyum göstermeleri gerekmektedir. İşletmecilerin hizmet sözleşmeleri imzalaması, konum ve kullanıcı bilgilerini U-Net sistemine zamanında iletmesi, kullanıcılarına çevrimiçi eğitim sunması ve 15 yaş altındaki bireylere hizmet vermemesi de yönetmelikteki yükümlülükler arasında yer almaktadır.
Ek olarak, hız ve yasaklı bölgelerle ilgili kuralların sürdürülmesi, yanlış park edilen scooterların belirlenen süre içinde toplanması, scooterların kimlik bilgilerinin görünür bir şekilde yazılması, gerekli aydınlatma ve reflektör ekipmanlarının mevcut bulunması, minimum şarj seviyesinin korunması ve kaza ile şikâyet bilgilerini bildirme zorunluluğu da mevcut. Bu yükümlülüklerin ihlali, ilgili fıkralar doğrultusunda idari para cezasına tabi tutulacak.
Ayrıca, denetim için gerekli olan bilgi veya belgeleri mevzuatta belirtilen yetkililere sunmayanlara 50 bin TL idari para cezası uygulanacaktır.
Düzenlemeye göre, birden fazla ihlalin aynı anda yapılması durumunda her bir kabahat için ayrı bir idari para cezası karar tutanağı düzenlenecek ve ihlalin birden fazla e-scooter ile yapılması halinde her bir scooter için ayrı ayrı ceza uygulanacaktır. İdari para cezalarına ilişkin belgelerin elektronik ortamda da düzenlenmesi mümkün kılınmıştır.
Elektronik tutanakların düzenlenmesine dair usul ve esaslar, ilgili idare tarafından belirlenecektir. Söz konusu yönetmelik, Resmî Gazete’de yayımlandığı gün itibarıyla yürürlüğe girmiştir. Düzenlemenin uygulanmasından ise Ulaştırma ve Altyapı Bakanı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı ile İçişleri Bakanı sorumludur.
