İkinci el otomobil sektöründe son günlerde dikkat çekici gelişmeler yaşanıyor. Araç fiyatları aylık bazda artış gösterirken, enflasyondan arındırılmış fiyatlarda düşüş trendi devam etmekte. Ayrıca, fon piyasasındaki gelişmelerin otomobil alım satım kararlarına yansıdığı ifade ediliyor.
Son zamanlarda sel hasarlı araçlarla ilgili dolandırıcılık riskleri ve ikinci el elektrikli otomobil satışlarındaki artış da piyasada öne çıkan konular arasında. Sektör uzmanları, yılın son iki ayında otomobil markalarının düzenleyeceği kampanyaların hem sıfır hem de ikinci el piyasasının seyrini etkileyebileceği görüşünde.
İKİNCİ EL FİYATLARI VE RAKAMLAR
VavaCars’ın yapay zeka destekli fiyat endeksine göre, Ağustos ayında yüzde 0.2 gerileyen ikinci el otomobil fiyatları, Eylül ayında yüzde 1.1 artış göstererek son altı ayın en yüksek aylık artışını kaydetti. Yılın ilk dokuz ayında ikinci el otomobil fiyatları yüzde 6.3 artarken, aynı dönemde dolar/TL karşısında yüzde 14.2, Euro ise yüzde 10.5 değer kazandı.
Ayrıca, fiyatların yıllık artış hızı ise Ağustos’taki yüzde 8.7’den Eylül’de yüzde 8’e geriledi. Bununla birlikte, ikinci el otomobillerde fiyat artışının enflasyonun altında kalmaya devam ettiği gözlemleniyor.
GÖZELEKLİ'DEN AÇIKLAMALAR
VavaCars Ticari Grup Başkanı Serdıl Gözelekli, ikinci el otomobil fiyatlarında nominal artışa karşın reel değer kaybının sürdüğünü belirtti. Fiyatlardaki ölçülü seyrin, tüketicilerin daha öngörülebilir koşullarda araç satın almasına yardımcı olduğunu ifade eden Gözelekli, "Önümüzdeki dönemde finansman koşullarındaki olası iyileşmeler, ikinci eldeki hareketliliği artırabilir," dedi.
FON PİYASASINDAKİ GELİŞMELERİN ETKİSİ
İlan platformu arabam.com’un Eylül ayı verileri de ikinci el otomobil fiyatlarında benzer bir durumu ortaya koyuyor. Platformun analizine göre, Ağustos’ta 913 bin 817 TL olan ortalama ilan fiyatı Eylül’de 921 bin 307 TL’ye yükseldi. Ancak enflasyondan arındırılmış fiyatlarda yüzde 1’lik bir düşüş yaşandığı da kaydedildi.
arabam.com CEO'su Önder Oğuzhan, son dönemde yatırım fonlarında yaşanan gelişmelerin otomobil piyasasına yansıdığını belirtti. Oğuzhan, yatırım fonlarında yaşanan sorunların piyasalarda likidite sıkışıklığına yol açtığını ve bu durumun hem sıfır hem de ikinci el araç piyasasına etki ettiğini söyledi.
Oğuzhan, "Fonlardaki birikimlerine ulaşamayan yatırımcıların nakit ihtiyacını karşılamak amacıyla mevcut araçlarını satışa çıkardığını, fon yatırımlarından elde edecekleri getiriyi sıfır araç alımında kullanmayı planlayan tüketicilerin ise alım kararını ertelediklerini tahmin ediyoruz," dedi.
İLANLARDAKİ DAĞILIM
arabam.com verilerine göre, Eylül ayında ikinci el otomobil ilanlarının yüzde 55’ini 1 milyon TL’nin altındaki araçlar oluşturdu. Araçların yaş dağılımında ise yüzde 30.2 ile 10-15 yaş arasındaki modeller ilk sırada yer aldı. 5 yaşa kadar olan otomobillerin ilanlarda yer alma oranı, bir önceki aya göre 0.8 puan artış göstererek yüzde 27.6 seviyesine ulaştı.
SEL HASARLI ARAÇLARDA ŞASİ NUMARASI UYARISI
Son dönemde yapılan denetimlerde, ağır hasar görmüş ve kullanılamaz durumda olan araçların şasi ve motor numaralarının başka otomobillere transfer edilerek piyasaya sürüldüğü tespit edildi. Bu durum, ikinci el araç ticaretinde güvenlik endişelerini yeniden gündeme getirdi.
Motorlu Araç Satıcıları Federasyonu (MASFED) Genel Başkanı Aydın Erkoç, özellikle sel felaketlerinde zarar gören araçların detaylı bir şekilde incelenmesinin önemine vurgu yaptı. Erkoç, kullanılamaz olan otomobillerin sadece hurdaya çıkarılmasının yeterli olmadığını belirtti. Erkoç, "Bir aracın hurdaya ayrılması, işlemin tamamlandığı anlamına gelmez.
O araca ait şasi ve motor bilgilerinin kötüye kullanılmaması adına etkili denetim mekanizmalarının uygulanması gerekmektedir," şeklinde konuştu. İkinci el otomobil almayı düşünen tüketicilere de uyarılarda bulunan Erkoç, standart ekspertiz raporunun yanı sıra aracın şasi numarasının, tescil kayıtlarının ve hasar geçmişinin de mutlaka kontrol edilmesi gerektiğini ifade etti.
ELEKTRİKLİ OTOMOBİLLERDE DİKKAT ÇEKEN ARTIŞ
İkinci el otomobil pazarında bir diğer önemli gelişme ise elektrikli araç satışlarındaki artış oldu. Sektörel araştırmalara göre, ikinci el elektrikli otomobil satışı ağustos ayında 8 bin 439'dan eylül ayında 9 bin 556'ya yükselerek yaklaşık yüzde 13'lük bir artış kaydetti. Bu artış, yılın ilk dokuz ayında en yüksek seviyeye ulaştı.
Otomerkezi.net CEO'su Muhammed Ali Karakaş, artan akaryakıt maliyetlerinin özellikle şehir içinde sıkça araç kullanan tüketicileri ikinci el elektrikli modellere yönlendirebileceğini belirtti. Karakaş, elektrikli otomobillerin ikinci el piyasasında daha fazla işlem görmesinin tüketicilerin yeniden satış konusundaki kaygılarını azaltabileceğini ifade etti. Ayrıca, batarya sağlığı, kalan garanti süresi ve servis desteğinin alım kararlarını etkilemede önemli olduğunu vurguladı.
Karakaş, "Batarya sağlık raporu, bakım ve hasar kayıtlarıyla birlikte test yönteminin ve tarihinin göz önünde bulundurulması gerekmektedir," dedi.
YILIN SON 2 AYINDA PİYASAYI NE BEKLİYOR?
Peki, otomobil pazarında ilerleyen dönemlerde ne gibi gelişmeler yaşanacak? Yılın son iki ayında otomobil markalarının satış hedeflerine ulaşabilmek için kampanyalara daha fazla önem vermesi bekleniyor. Özellikle sıfır otomobil pazarındaki daralma, markalar arasında fiyat rekabetinin artmasına yol açabilir.
Sıfır otomobillerde sunulacak indirim ve finansman kampanyaları, araç değiştirmek isteyen tüketicileri harekete geçirirken, ikinci el fiyatlarındaki artışı da sınırlayabilir. Diğer yandan, finansman koşulları ve krediye erişim imkânları otomobil talebinin şekillenmesinde etkili olmaya devam edecektir. Ayrıca, yakıt maliyetlerini azaltma arzusundaki tüketicilerin elektrikli otomobillere olan ilgisinin artması, önümüzdeki dönemde sektörde belirleyici bir eğilim olarak öne çıkabilir.
