Son günlerde yaşanan ABD-İsrail-İran gerilimi, emtia piyasasında dalgalanmalara neden oldu. Geçtiğimiz yılın ilk ayında tarihi zirveleri gören altın, gümüş ve platin gibi kıymetli metaller, savaşın etkisiyle düşüşe geçti. Ayrıca, Fed'in 2023'ten bu yana ilk kez 25 baz puanlık faiz artırımına gitmesi, faiz artırımlarının devam edeceği beklentisini güçlendirdi.
Bu durum, tahvil piyasalarında satışı artırırken dolara olan talebi yükseltti ve kıymetli metallerdeki düşüşü tetikledi.
ALTIN FİYATLARINDAKİ GELİŞMELER
Yılın başına 4.313 dolardan başlayan ons altın, ocak ayında 5.600 dolara kadar çıkarak rekor kırdı. Ocak ayında yüzde 12,4 kazançla 4.849 dolardan kapanan altın, şubat ayında da yüzde 8,5 artış göstererek 5.263 dolara yükseldi.
Ancak, mart ayında Orta Doğu'daki gelişmeler nedeniyle altın, yüzde 11,32 değer kaybıyla 4.667 dolara geriledi ve bu gerileme 2008 krizinden bu yana yaşanan en büyük aylık düşüş olarak kaydedildi. Nisan ve mayıs aylarında sırasıyla yüzde 1 ve yüzde 1,77 düşüş yaşayan altın, haziran ayında ise yüzde 11,7’lik kayıpla 4.007 dolara indi.
Yılın ilk yarısında toplamda yüzde 7,1 kaybettiren altın, temmuzda yüzde 1 artışla 4.044 dolara ulaştı ve ağustosta yüzde 10 değeri artarak ocaktan beri en hızlı yükselişini yaşadı. Ancak eylül ayında tekrar yüzde 6,6’lık düşüşle 4.157 dolara geriledi ve 9 aylık süreçte toplamda yüzde 3,6 kayba uğradı.
GÜMÜŞ VE PLATİNDEKİ DÜŞÜŞLER
Gümüş ise yıla 71 dolardan başlamış, ocak ayında 121,7 dolara ulaşarak tarihi bir rekor kırmıştır. Ocak ve şubat aylarında yüzde 17,3 ve yüzde 12,6'lık artışlar gösteren gümüş, mart ayında savaşın etkisiyle 61 dolara kadar gerileyerek ayı yüzde 19,9'luk düşüşle tamamladı.
Nisan ayında yüzde 1,9'luk bir kaybın ardından mayıs sonunda toparlanarak yüzde 2,2 artışla 75,3 dolara yükseldi. Ancak, haziran ayında yüzde 22'lik büyük bir kayıpla 58,7 dolara düştü.
Gümüş, yılın ilk yarısını yüzde 17,3 kayıpla kapattı ve peşinden gelen temmuz ayında yüzde 1,7’lik düşüş, ağustosta yüzde 13,5’lik artış ve eylül ayında yüzde 7,6'lık düşüşle 60,5 dolara geriledi. Gümüşün 9 aylık toplam değer kaybı yüzde 14,8 oldu. Platin, yılın başında 2.054 dolardan işlem görerek ocak ayında 2.923,3 dolarla rekor seviyesini gördü.
İlk iki ayda artış gösteren platin, mart ayında jeopolitik riskler ve güçlenen dolar nedeniyle yüzde 17,2 değer kaybederek 1.960,1 dolara düştü. Ardından nisan ayında hafif bir artış, mayıs ayında ise düşüş yaşadı ve haziran ayında yüzde 19,2 kayıpla 1.553 dolara geriledi.
Yılın ilk yarısında yüzde 24,4 değer kaybeden platin, temmuz ayında yüzde 6,1 ve ağustosta yüzde 8,9 oranında toparlanmasına rağmen eylülde yüzde 4,6 kayıp yaşadı ve 9 aylık dönemi toplamda yüzde 16,7 düşüşle kapattı. Paladyum ise yıla 1.603 dolardan başladı, ocak ve şubat aylarında artışlar gösterdikten sonra mart ayında yüzde 17 değer kaybederek 1.484,8 dolara geriledi.
Mayıs ayında yüzde 11,4 ve haziran ayında yüzde 10,8 kaybıyla ilk yarıda yatırımcılarına yüzde 24,2 kaybettirdi. Temmuz ve ağustos aylarındaki artışların ardından eylül ayında yüzde 11,1 kayıpla 1.211,2 dolara gerileyen paladyum, 9 aylık toplam değer kaybını yüzde 24,4 olarak kayda geçti.
Vadeli işlem ve emtia piyasaları uzmanı Zafer Ergezen, kıymetli metallerdeki değer kaybının temel nedenlerinden biri olarak yüksek petrol fiyatlarını gösterdi. Hürmüz Boğazı'ndaki kapanmanın jeopolitik riskleri artırarak petrol fiyatlarını yükselttiğini ifade eden Ergezen, bu durumun tahvil faizlerini de yukarı çektiğini belirtti.
Fed'in, en az bir faiz artırımına daha gitmesinin beklendiğini dile getiren Ergezen, "Faizlerin artması, piyasadaki likiditeyi azaltarak küresel büyümeye yavaşlama getirecektir. Doların güçlenmesi, yatırımcıların paralarını mevduata ve faize yönlendirmesine neden olduğu için kıymetli metaller üzerinde de satış baskısı devam ediyor. Faiz indirimleri beklenene veya beklentisi artana kadar yeniden yukarı yönlü bir seyir görmemiz oldukça düşük.
Kıymetli metallerde yükseliş için savaşın sona ermesi, petrol fiyatlarının düşmesi ve tahvil faizlerinde gerileme yaşanması gerekiyor." açıklamasında bulundu.
