Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne (TBMM), kamuoyunda "yeşil pasaport" olarak bilinen hususi damgalı pasaportun kapsamını genişletmek için iki ayrı kanun teklifi sunuldu. YENİ Parti'den Bursa Milletvekili Hasan Öztürk ile Sivas Milletvekili Ulaş Karasu tarafından hazırlanan teklifler ile pilotlar, mühendisler ve mimarların belirli koşulları sağlamaları durumunda yeşil pasaport alabilmesi amaçlanıyor.
Birçok ülkeye vizesiz seyahat imkanı tanıyan yeşil pasaport ile ilgili teklifler, TBMM İçişleri Komisyonu'na gönderildi. Meclis'e sunulan ilk teklifte, havayolu pilot lisansı bulunan ve en az 5 yıl fiilen uçuş hizmeti veren pilotlara hususi damgalı pasaport verilmesi öngörülüyor. Teklifte, pilotların yurt dışındaki eğitim, uçuş testi ve uçak teslim alma süreçlerinde vize engeliyle karşılaştığına vurgu yapılıyor.
Gerekçelerde, vize işlemlerinin zaman kaybı ve ekonomik maliyetler doğurduğu, vize alamayan pilotların uluslararası eğitim faaliyetlerine katılmasının zorlaştığı ifade ediliyor. Bunun sonucunda, havacılık sektörünün olumsuz etkilenebileceği belirtiliyor.
İkinci kanun teklifinde ise, Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) üyesi olan ve meslekte en az 10 yıl kıdemi bulunan mühendis ve mimarlara yeşil pasaport hakkı tanınması talep ediliyor. Bu teklifin gerekçesinde, mühendisler ve mimarların uluslararası mesleki gelişim faaliyetlerine katılmasının önemi vurgulanıyor.
Yurt dışında düzenlenen eğitim, konferans, çalıştay ve teknik etkinliklerin mesleki bilgi birikimine katkı sağladığı ifade ediliyor; bu meslek gruplarının uluslararası etkinliklere katılımlarının kolaylaştırılması gerektiği savunuluyor. Her iki kanun teklifinde de yeşil pasaport hakkından yararlanabilmek için Terörle Mücadele Kanunu kapsamındaki suçlar nedeniyle hak sahipleri hakkında soruşturma veya kovuşturma bulunmaması şartı yer alıyor.
Tekliflerin yasalaşması halinde belirlenen şartları yerine getiren pilotlar, mühendisler ve mimarlar hususi damgalı pasaport alabilecek. Ancak düzenlemelerin yasalaşabilmesi için teklifler öncelikle ilgili komisyonda, ardından TBMM Genel Kurulu'nda görüşülmesi gerekmektedir. Mevcut mevzuata göre, belirli şartları sağlayan kamu görevlileri ve bazı meslek grupları yeşil pasaport alma hakkına sahiptir.
Pilotlar, mühendisler ve mimarların yeni tekliflerle yeşil pasaport hakkından yararlanıp yararlanamayacağı ise Meclis'teki görüşmeler neticesinde belli olacak.
