Kayseri'de özellikle Akkışla ve Bünyan ilçelerinde 'kırmızı altın' olarak adlandırılan gilaburu meyvesinin hasadı başladı. Eylül ayının sonları ile ekim ayının ortalarına doğru başlayan hasatta, geçen yıl yaşanan don olaylarının aksine bu yıl oldukça yüksek bir rekolte elde edilmesi üreticilerin yüzünü güldürdü.
Üzüm büyüklüğünde kırmızı renkteki taneleri ile dikkat çeken gilaburu, Kayseri'nin toprak yapısının ve Erciyes Dağı'nın rüzgarının etkisiyle kendine has bir aroma kazanıyor. Böbrek taşı düşürmeye yardımcı olduğu ve doğal bir ağrı kesici özelliği taşıdığı bildirilirken, yüksek miktarda C vitamini içermesi nedeniyle de sıkça tüketilmektedir.
HASAT SÜRECİ VE İŞLENİŞİ
Hasat edilen gilaburular, temizlendikten sonra salamura edilmek üzere bidonlara ve şişelere dolduruluyor. Üzerine su eklenerek olgunlaşması için yaklaşık bir ay bekletilen meyveler, bu sürecin ardından tüketime hazır hale geliyor. Kış aylarında ise ezilerek tatlandırılmakta ve meyve suyu olarak tüketilmektedir.
ÜRETİCİLERİN YORUMLARI
Melikgazi ilçesi Gürpınar Mahallesi'nde gilaburu üretimi yapan Ahmet Ulu, hasadın kasım ayına kadar sürdüğünü belirtti. Ulu, "Hasat tek tek elle koparılarak, taneleri dökülmeden yapılıyor. Kovalarda topluyoruz.
Gilaburu turşu olarak kuruluyor. Yaklaşık bir ay su içinde bekletildikten sonra suyu sıkılıp içilebiliyor ve tane tane de yenilebiliyor. Rekolte bu sene çok güzel.
Geçen sene don kesmişti ama bu sene çok güzel," dedi. Ulu, Kayseri'de dini bayramlar ve özel günlerde misafirlere genellikle gilaburu suyu ikram ettiklerinin altını çizdi. "Genelde kola veya meşrubat ikram etmeyiz, gilaburu suyu sunarız.
Bunun şeker hastalığına iyi geldiğini ve böbrek taşlarını düşürmede etkili olduğunu duydum. Turşu gibi yapıp suyunu içiyoruz; yoksa dalından yeni koparıldığında çok acı oluyor," diye ekledi.
FİYAT VE TALEP DURUMU
Meyvenin ekonomik getirisi diğer tarım ürünlerine göre daha yüksek. Ulu, "Gilaburu'nun ekonomisi iyi. Elmadan, armuttan daha güzel bir getirisi var.
Kilosunun fiyatı 70 ile 100 lira arasında değişiyor, genelde bizden fabrikalar ve işleyiciler alıyor. Günlük topladığımızı fabrikaya götürüyorlar. Onlar da turşu koyup, temizleyip, suya koyup sıkıp içiyorlar," dedi.
Bölgedeki gilaburu ticaretini yapan Eyüp Gül ise, "Elle tek tek toplanan ürünlerimize talep yoğun. Diğer yıllara göre bu sene talep daha fazla. Geçen yıl soğuklardan dolayı ürünlerimiz don vurmuştu, ancak bu sene ürünler çok güzel.
Verim bizi sevindirdi. Ürünleri toplayıp leğenlerde yıkıyoruz ve bidonlara koyup üzerine su ekliyoruz. Karanlık ve serin yerde saklanırsa ürün daha fazla dayanabiliyor.
Doğal tüketiminin birçok hastalığa iyi geldiği biliniyor. Şu anda 5 kiloluk bidonlarda ürünlerimiz 500 liraya satılıyor ama hasattan sonra fiyat değişebiliyor," ifadelerini kullandı.
