G7 ülkelerinin liderleri, küresel enerji piyasalarının istikrarını sağlamak amacıyla Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) koordinasyonunda dizel ve diğer petrol rezervlerinden toplam 100 milyon varilin 4 ay içinde serbest bırakılmasına karar verdi. G7 liderlerinin çevrim içi toplantısının ardından yapılan ortak açıklamada, enerji güvenliği ve piyasa istikrarına dair önemli vurgular yapıldı.
Açıklamada, petrol piyasalarında görülen dalgalanmalar ve artan fiyatların ekonomik istikrarı tehdit ettiği belirtildi. Enerji arzının istikrarını sağlamak, haneleri ve işletmeleri fiyat şoklarından korumak amacıyla koordineli tedbirler üzerinde uzlaşıldığı ifade edildi. G7 ülkelerindeki rafinerilerin bakım takvimlerinin eş zamanlı olarak koordine edilerek kapasite kayıplarının önlenmesi planlandığı belirtilirken, mümkün olan tesislerde kapasite kullanım oranlarının geçici olarak artırılacağı kaydedildi.
Özellikle dizel piyasasında yaşanan baskılar nedeniyle yüksek rafinaj kapasitesine sahip ülkelerle iletişime geçilerek küresel rafine ürün üretiminin artırılmasının teşvik edileceği ifade edildi. IEA'dan, Mart 2026'ya kadar taahhütlerin tam olarak uygulanmasının izlenmesi talep edildiği belirtildi. Açıklamada, rezervlerden 100 milyon varilin serbest bırakılmasına hemen başlanacağı ve bunun 4 aylık bir süreye yayılacağı bilgisi verildi.
G7 üyeleri ve ortaklarının ilk 20 gün içinde önemli miktarda dizel serbest bırakacağı, ihtiyaç duyulması halinde ilave dizel stoklarının kullanılması olasılığının da değerlendirileceği bildirildi. Ayrıca, G7 ülkeleri arasında enerji ve enerji ürünleri ihracatına kısıtlama getirilmemesi gerektiği vurgulandı. Bütün üreticilerin piyasa gerilimlerini kötüleştirebilecek yasaklar uygulamaktan kaçınmaları gerektiği ifade edildi.
IEA, alınan tedbirlerin enerji güvenliği ve piyasa istikrarı üzerindeki etkilerini izleyecek. 20 gün içinde stokların yeniden doldurulması da dahil, gelecekteki müdahaleleri güçlendirecek öneriler içeren bir takip raporu hazırlanacağı duyuruldu. Açıklamada, İran’ın bölgesel komşularına yönelik saldırıları kınandı ve Hürmüz Boğazı’ndaki seyrüsefer haklarının yeniden tesis edilmesi çağrısı yapıldı.
Rusya’ya yönelik yaptırımların devam edeceği, yakıt, doğal gaz ve diğer emtia piyasalarına olumsuz etkilerin yayılmaması için IEA ve küresel ortaklarla işbirliği yapılacağı belirtildi. Halkın enerji fiyatlarına ilişkin kaygılarının öncelikli olduğu ifade edilerek, gelişmelerin yakından izleneceği ve gerektiğinde tedbirlerin uyarlanacağı mesajı verildi. G7’nin aldığı bu karar, arz sıkışıklığına ilişkin endişeleri hafifleterek petrol fiyatlarını bir miktar düşürdü.
Brent petrolün varil fiyatı, TSİ 17.50 itibarıyla önceki kapanışa göre yüzde 2,2 azalarak 100 dolara geriledi.
