Sağlık Bilimleri Üniversitesi Gülhane Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı'ndan Prof. Dr. Toker Ergüder, sigara ve diğer tütün ürünlerine yönelik yeni sınırlamalar getiren bir kanun teklifinin hazırlandığını belirtti. Ergüder, bu teklifin ekim ayında Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne (TBMM) sunulmasının planlandığını ifade etti.
Yeşilay Bilim Kurulu Üyesi de olan Ergüder, dünya genelinde 1,2 milyar kişinin sigara kullandığını vurguladı. Her yıl yaklaşık 7 milyon kişinin tütün kullanımı nedeniyle hayatını kaybettiğini söyleyen Ergüder, Dünya Sağlık Örgütü tarafından hazırlanan Tütün Kontrol Çerçeve Sözleşmesi'nin etkinliğine dikkat çekti ve bu sözleşmenin birçok ülkede tütün kullanım oranlarını azalttığını kaydetti.
TÜRKİYE'DE SİGARA KULLANIMI ARTIYOR
Türkiye'nin tütünle mücadelede önemli adımlar attığını anımsatan Ergüder, 2003’te imzalanan Tütün Kontrolü Çerçeve Sözleşmesi ve 2008’de kapalı alanlarda sigara içmenin yasaklanması gibi düzenlemeleri hatırlattı. Ancak son yıllarda dünya genelindeki düşüş eğilimine rağmen Türkiye'de tütün kullanımındaki artış dikkat çekiyor. Özellikle kadınlar ve gençler arasında bu artışın belirgin olduğunu aktardı.
Prof. Dr. Ergüder, son 10-15 yıllık dönemde kadınlar arasındaki sigara içme oranının yüzde 40-50 civarında arttığını belirtti. 15-24 yaş grubundaki kadınlardaki kullanım oranının ise yüzde 90'ı aştığını ifade etti. Ergüder, Sağlık Bakanlığı'nın gençleri, çocukları korumaya yönelik politikaları gözden geçirmesi gerektiğinin altını çizdi.
YENİ KANUNUN DETAYLARI
2012'de yaklaşık 91 bin ton ve 4,5 milyar paket sigara satıldığını aktaran Ergüder, bu rakamların 2025'te yaklaşık 160 bin ton ve 8 milyar pakete ulaşacağının öngörüldüğünü kaydetti. Yalnızca tütün endüstrisine karşı değil, özellikle çocukların ve kadınların korunmasına yönelik daha güçlü politikaların oluşturulması gerektiğini vurguladı.
Kanun teklifindeki düzenlemeler arasında, 1 Ocak 2015 tarihinden sonra doğan çocuklar için tütün ürünlerinin kullanımı, satışı ve içiminin yasaklanmasının yanı sıra, 2040 yılından sonra Türkiye'de tütün ürünlerinin üretimi ve satışının tamamen yasaklanmasını da içerdiğini belirtti. Ergüder, "Umudumuz, sigaranın hiç olmadığı bir ülke haline gelmek. Bu konuda birçok ülke bizden daha erken adımlar attı," ifadelerini kullandı.
Türkiye’de her yıl 35 bine yakın kişinin önlenebilir bir neden olan sigara kullanımı nedeniyle akciğer kanserinden yaşamını yitirdiğini söyleyen Ergüder, Sağlık Bakanlığı'nın özellikle gençlerin korunmasına yönelik koruyucu sağlık hizmetlerine önem vermek istediğini bildirdi. Özellikle sigara paketlerine eklenmesi planlanan “sağlık vergisi”nin, bu vergiden elde edilen gelirlerin koruyucu sağlık hizmetlerine aktarılacağını ifade etti.
Ergüder, kapalı alanların yanı sıra açık alanlarda da sigara içmenin yasaklanacağı düzenlemelerin gündeme geleceğini belirtti. Sigara içmek isteyenlerin sadece belirli alanlarda içebileceğini belirten Ergüder, çocukların ve gençlerin sigara içilen ortamları görmemelerinin hedeflendiğini söyledi. Ayrıca, sigara paketleri için standart paket uygulamasının da getirileceğini dile getirdi.
Bu durumun kadınların sigara tüketiminde düşüş sağlaması bekleniyor. Kimlik doğrulama sistemi gibi yeni önlemlerle birlikte, 18 yaşından küçüklerin sigara ürünlerini satın almasının önüne geçileceği ifade edildi. Ergüder, geçmişte çıkarılan tütün kontrol düzenlemelerinin Türkiye’de sigara kullanımını azalttığı, yeni düzenlemelerin de toplumda nasıl karşılandığının incelendiğini vurguladı.
Yeşilay tarafından yapılan bir araştırma sonucunda, toplumdaki destek oranının yüzde 90’ın üzerinde olduğunu belirten Ergüder, sigara kullananlar arasındaki desteğin ise yaklaşık yüzde 60 seviyesinde olduğunu ifade etti. Bu oranın tütün kontrol politikalarına yönelik toplumsal yaklaşım açısından önemli olduğunu söyledi.
