Sonbahar ve kış mevsimlerinde güneş ışığından yeterince yararlanılamaması, D vitamini eksikliğini artırabilir. Uzmanlar, özellikle risk grubunda yer alan bireylerin bilinçsiz takviye kullanmalarının tehlikeli olabileceğine dikkat çekiyor.
D VİTAMİNİ DÜZEYLERİNE ETKİ EDEN FAKTÖRLER
Medical Park İstanbul Onkoloji Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Dr. İrem Köroğlu, D vitamini seviyelerinin mevsim dönüşmeleri ile değiştiğini, ancak güneşle temas süresi, yaş, cilt tipi, beslenme alışkanlıkları ve yaşam tarzı gibi çeşitli faktörlerin de bu seviyeleri etkileyebileceğini ifade etti. Köroğlu, D vitamininin sağlıklı kemik ve kas işlevi için önemli bir vitamin olduğunu vurguladı.
Eksikliğin bazı bireylerde belirti göstermeyebileceğini belirten uzman, D vitamini ile ilgili belirtiler arasında halsizlik, kas güçsüzlüğü, yaygın kas ve kemik ağrılarının yer aldığını da sözlerine ekledi.
D VİTAMİNİNİN KAYNAKLARI VE KULLANIMINA DİKKAT
Yaz aylarında yapılan güneşlenmenin kış boyunca yeterli D vitamini seviyesini garanti etmediğine dikkat çeken Köroğlu, güneşlenme sırasında cilt sağlığının korunmasının da önemli olduğunu vurguladı. D vitamini üretiminin güneşin açısı, mevsim, gün içindeki saat, cilt tipi, yaş, giysiler ve güneş koruyucu kullanımı gibi faktörlerden etkilendiği belirtildi.
Köroğlu, bu vitaminin eksikliği riski taşıyan bireyler arasında güneşe nadir çıkanlar, sürekli kapalı ortamlarda kalanlar, yaşlı kişiler ile koyu cilt pigmentine sahip olanların bulunduğunu ifade etti. Obezite ve emilim bozukluğu yaşayan bireylerin de bu risk grubunda yer aldığını ekledi.
D vitamini düzeyinin değerlendirilmesinde 25-hidroksi D vitamini [25(OH)D] kan testi yapılabileceğini belirten Köroğlu, herkesin rutin olarak test yaptırmasının gerekmediğini, test için kararın bireylerin sağlık durumu ve risk faktörlerine göre doktor tarafından verilmesi gerektiğini söyledi. Ayrıca, D vitamini takviyelerinin kontrolsüz kullanılmaması gerektiğinin altını çizen Köroğlu, yüksek doz alımının ciddi sağlık sorunlarına neden olabileceği uyarısında bulundu.
D vitamininde “daha yüksek, daha iyi” anlayışının yanlış olduğunu söyleyen uzman, yüksek ve yanlış kullanımın toksisiteye yol açabileceğini belirtti. Bunun sonucunda hiperkalsemi, bulantı, kusma, aşırı susama, sık idrara çıkma ve böbrek sorunlarının ortaya çıkabileceğini ifade eden Köroğlu, yüksek doz tedavilerinin bireylerin kan düzeyi, riskleri ve doktor önerisi doğrultusunda planlanması gerektiğini vurguladı.
D vitamini alımında sağlıklı beslenmenin de önemli olduğunu dile getiren Köroğlu, somon gibi yağlı balıklar, yumurta sarısı ve D vitamini ile zenginleştirilmiş süt ürünlerinin bu vitaminin kaynakları arasında yer aldığını aktardı.
D vitamininin bağışıklık sisteminin normal işlevinde rol oynadığını, ancak enfeksiyonlardan korunmaya tek başına yeterli olmadığını hatırlatan Köroğlu, aşılama, el hijyeni, yeterli uyku ve dengeli beslenmenin de büyük önem taşıdığını belirtti.
Söz konusu eksiklikten şüphelenen bireylerin kendi kendilerine yüksek doz takviye kullanmak yerine doktora başvurmalarının daha uygun olacağını ekleyen Köroğlu, sonbahar mevsiminde açık havada fiziksel aktivitelerin artırılması ve dengeli beslenme önerisinde bulundu.
