Kalp, kansere karşı büyük ölçüde korunmuş bir organ olarak öne çıkıyor. Bilim insanları, bu durumun nedenini daha önce tam olarak bilemezken, şimdi bu konuda önemli bulgular elde ettiklerini ve bu bilgilerin farklı kanser türleri için yeni tedavi yöntemlerine ışık tutabileceğini ifade ediyorlar.
Tedavi yöntemleri arasında, tümör hücrelerinin büyümesini durdurmak amacıyla dışarıdan uygulanan basınç yöntemleri de bulunuyor. Daily Mail’in haberine göre, kalp dokusunda tümör gelişimi oldukça nadir görülüyor. Birleşik Krallık'ta bu durumun yalnızca nüfusun yüzde 0,02'sini etkilediği tahmin ediliyor.
Ayrıca, bu tümörlerin büyük bir kısmı, yüzde 90 oranında iyi huylu olup, diğer organlara yayılma potansiyeli oldukça düşüktür. Ancak tümörler, kan akışını engelleyebilecek kadar büyüdüğünde ölümcül olabiliyor. Peki, kalbi bu hastalığa karşı koruyan unsurlar neler?
Kalbin, diğer büyük organların kansere karşı savunmasız hale gelmesine neden olan sık hücre bölünmesine sahip olmadığı uzun zamandır bilinmektedir. Vücudumuzdaki birçok organ ve dokuda hücreler, yaşlanan veya hasar gören hücrelerin yerine geçmek için sürekli olarak bölünmektedir. Hücrelerin bölünme sıklığı arttıkça, kansere yol açabilecek DNA hatalarının ortaya çıkma riski de artmaktadır.
Ancak kalp kası hücreleri, doğumdan kısa bir süre sonra bölünmeyi durdurmaktadır. Bunun yerine, yetişkinliğe geçerken boyutları büyümektedir. Leeds Üniversitesi Kardiyovasküler ve Metabolik Tıp Enstitüsü’nden danışman kardiyolog Dr. Klaus Witte, "Ölen kalp hücrelerinin yerini yenileri almıyor.
Örneğin bağırsakların iç yüzeyini kaplayan hücreler, her beş ila on günde bir yenileniyor. Bu durum, bağırsak kanserinin yaygın olmasının nedenlerinden birini oluşturuyor," dedi. İtalya’daki Trieste Üniversitesi’nden bilim insanları, kalp kanserinin nadir görülmesine dair başka bir olası nedenin de araştırıldığını belirtti.
Araştırmalar, kalbin günde 100 bin kez kasılıp gevşediği bir organ olmasından kaynaklanan mekanik kuvvetlerin, kanser hücrelerinin hayatta kalmasını zorlaştırabileceğini gösteriyor. Kalbin sürekli pompalama hareketi, tümör hücrelerinin gelişim fırsatını bulamadan yok olmasına olanak tanıyor.
Teoriyi test etmek amacıyla Trieste'deki araştırma ekibi, genetik olarak normal hızdan daha düşük bir hızda çalışacak şekilde modifiye edilmiş farelere insan kanser hücreleri enjekte etti. Science dergisinde yeni yayımlanan bulgular, kalbin maruz kaldığı mekanik yükün, yani pompalama hızının önemli ölçüde düşürüldüğünde kanser hücrelerinin çoğalmaya başladığını ortaya koydu.
Kalp normal işlevini sürdürdüğünde, bu hücreler yeniden ölmeye başlıyor. Ancak bu durum yalnızca kanser hücrelerinin ezilmesiyle sınırlı kalmıyor.
KALBİN POMPALAMA HAREKETİ KANSER HÜCRELERİNİN ÇOĞALMASINI ENGELLİYOR
Kalbin pompalama hareketinin, kanser hücrelerinde başka bir mekanizmayı da tetiklediği düşünülüyor. Bu mekanizma, hücrelerin çoğalmasını engellemeye yardımcı oluyor. Pompalama hareketi, Nesprin-2 adı verilen bir proteinin üretimini teşvik ediyor.
Bu protein, kanser hücresinin çekirdeğine bir sinyal göndererek bulunduğu ortamın uygun olmadığını belirtiyor ve hücreye çoğalmayı durdurmasını iletiyor. Kalp pompalamayı durdurduğunda ya da çok düşük hızda çalıştığında ise bu protein üretimi gerçekleşmiyor.
KALP ORTAMI TÜMÖR HÜCRELERİ İÇİN ELVERİŞSİZ
Çalışmanın başındaki isim, Moleküler Biyoloji profesörü Serena Zacchigna, "Bu bulgular, kalbin sürekli mekanik aktivitesinin tümör hücrelerinin yayılmasını fiziksel olarak sınırladığı için kalp ortamının tümör hücreleri için elverişsiz olduğunu göstermektedir" dedi. Araştırma ekibi, cilt veya meme kanseri gibi diğer kanser türlerinin tedavisinde kullanılabilecek giyilebilir bir tıbbi cihaz geliştirmeyi araştırıyor.
Bu cihazın, kötü huylu hücrelerin büyümesini engellemek amacıyla tümör bölgesine benzer bir mekanik baskı uygulaması hedefleniyor. Ayrıca, diğer araştırma grupları da tümörlerin tedavisi için dışarıdan basınç uygulanması fikrine odaklanıyor. Mekanoterapi olarak bilinen bu alan, giderek daha fazla ilgi çekmektedir.
İrlanda'daki Galway Üniversitesi'nden bilim insanları, çevre dokular tarafından sıkıştırılarak dış basınca maruz kalan kanser hücrelerinde meydana gelen değişimleri yapay zeka kullanarak inceledi. Bu yılın başlarında Proceedings of the National Academy of Sciences dergisinde yayımlanan sonuçlar, dış basıncın tümör hücrelerinin ihtiyaç duyduğu suyu almasını engelleyerek büyümelerini durdurduğunu gösterdi.
Çalışmaya katılan Biyomedikal Mühendisliği bölümünden Doçent Dr. Eoin McEvoy, dışarıdan uygulanan basıncın belirli proteinleri harekete geçirerek hücre büyümesini durdurabileceğini, ancak bunun bazı riskler de taşıdığını belirtti. McEvoy, Good Health'e verdiği demeçte, "Örneğin, en tehlikeli cilt kanseri türü olan kötü huylu melanom üzerinde dışarıdan basınç uygulanmasının büyümeyi yavaşlatması mümkün" şeklinde konuştu.
Belirli dokulardaki tümörlere basınç uygulanmasının kanser hücrelerinin yayılmasını artırabileceği sıklıkla ifade edilmektedir. Bu durum, iki yönü de olan bir durumdur. Galway araştırma ekibi ise, Nesprin-2 gibi proteinlerin hedef alındığı yeni ilaçların geliştirilmesinin daha etkili bir seçenek olabileceğini öne sürüyor.
Bu tür ilaçların, kanser hücrelerini vücuttaki düşük basınç seviyelerine karşı duyarlı hale getirerek, büyümelerini ve bölünmelerini engellemesi hedefleniyor.
KANSER TEDAVİSİ YAKLAŞIMI
Kalpten başlayan bu yeni kanser tedavi yöntemi ile ilgili görüşlerini paylaşan Dr. Witte, "Bu gerçekten dikkat çekici bir yöntem. Giyilebilir bir cihazın, kanser hücrelerinin gelişimini durduracak kadar kuvvet uygulaması mümkün olabilir ya da Nesprin-2 gibi proteinleri üreterek kanser hücresine bulunduğu ortamın uygun olmadığını iletmenin bir yolunu bulabiliriz" şeklinde değerlendirmelerde bulundu.
