Kültür ve Turizm Bakanlığı, 2024 yılı itibarıyla başlattığı "Türk-İslam Dönemi Mezar Taşları ve Kitabeleri Ulusal Envanter Projesi" ile Anadolu'daki tarihi ve kültürel mirası bilimsel yöntemlerle kayda geçiriyor. Bakan Mehmet Nuri Ersoy, sosyal medya üzerinden projeye dair bilgiler paylaştı.
Bakan Ersoy, mezar taşları ve kitabelerin sadece isim ve tarihleri içermediğini, bu eserlerin sosyal, kültürel, sanatsal ve estetik yönleriyle dönemin izlerini taşıdığını belirtti.
PROJE DETAYLARI
Mevcut projeyle, 2025 yılı itibarıyla Tokat, Denizli, İstanbul ve Diyarbakır'da başlayan saha çalışmalarının bu yıl 18 ile genişletildiği ifade edildi. Bu çerçevede yaklaşık 7 bin eserin belgelenme süreci tamamlandı. Ersoy, mezar taşlarının her birinin dönemin dilini, sanatını, inancını ve estetik anlayışını yansıttığını vurguladı.
Projenin ilk saha uygulamaları, akademisyenler tarafından yürütüldü ve bu çalışmalarda yer alan mezar taşı sayıları kaydedildi.
BELGELENEN ESERLER
Örneğin, Denizli'nin Acıpayam ilçesindeki mezarlık alanında 243, İstanbul’da 504, Tokat’ta 13 ve Diyarbakır’da 99 mezar taşı tespit edilerek kayıt altına alındı. Böylece projenin ilk yılı itibarıyla dört ilde toplam 859 eser belgelendi. Projeyle ilgili saha çalışmaları, 2026 yılında 18 ile yaygınlaştırılarak devam ettirilecek. Belgeleme sürecinin yıl sonuna kadar sürdürülmesi öngörülmekte.
GELECEK HEDEFLERİ
Bu girişimle, Türk-İslam dönemine ait mezar taşlarının tespiti ve belgelenmesi sağlanırken, toplanan verilerin ortak bir ulusal veri tabanında bir araya getirilmesi hedefleniyor. Elde edilen veriler; dönem, bölge, malzeme, yazı türü, sanat üslubu ve kitabe özellikleri açısından değerlendirilerek, bilimsel katkı sunulacak. Uzun vadede, oluşturulan envanterin araştırmacıların kullanımına sunulacak kapsamlı bir kaynak haline dönüştürülmesi amaçlanıyor.
Bakan Ersoy, "Hedefimiz, ülkemiz genelindeki bu eşsiz mirası merkezi bir dijital veri tabanında toplamak ve zamanla bilimsel bir külliyat oluşturmak. Anadolu'nun taş üzerindeki hafızasını koruyarak gelecek nesillere aktarıyoruz" dedi.