Kore mutfağının önemli bir unsuru olan kimchi, yalnızca bir yemek olmanın ötesinde sağlık açısından birçok fayda sunuyor. Fermente sebzelerden oluşan bu özel gıda, bağırsak sağlığını destekleyen probiyotikler ve lifler içeriyor. Bunun yanı sıra, sağlıklı kilo vermeye de yardımcı oluyor.
Uzmanlar, kimchiyi süper gıda olarak tanımlıyor. 17 Eylül tarihli Science Daily haberine göre, yapılan bir araştırma kimchinin yeni bir faydasını ortaya çıkardı. Araştırma, kimchide bulunan Leuconostoc mesenteroides adlı laktik asit bakterisinin, bağırsaktaki nanoplastiklerin (PS-NP’ler) tutma kapasitesini inceledi. Bu bakterinin, bağırsak içindeki nanoplastiklerle bağlanarak vücuttan atılmasını sağladığı belirlendi.
İnsan bağırsak sistemini taklit eden bir ortamda fareler üzerinde yapılan deneylerde, bu bakteri dışkıda bulunan nanoplastik miktarını iki katına çıkararak kimchinin faydalarına bir yenisini eklemiş oldu. Bakterinin hücre duvarı, bu küçük plastik parçacıkları bağlayarak dışarı atılmalarını kolaylaştırıyor. Ancak bu sonuçların, kimchi tüketiminin insanlarda plastikleri temizlediği anlamına gelmediği vurgulanıyor.
Zira bulgular yalnızca hayvan deneylerine dayalı. Mikroplastiklerin insan sağlığı üzerindeki etkileri ise giderek önem kazanıyor. Plastikler, biyolojik olarak parçalanmaz ve yapıları bozulduğunda daha küçük parçalara ayrılarak çevreye dağılır.
Bu küçük parçacıklara mikroplastik ya da nanoplastik denir ve insan vücuduna girmesi, ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir. Yapılan araştırmalar, mikroplastiklerin insan vücudunda iltihaplanmaya, sindirim ve solunum sistemlerini etkilemeye, ayrıca beyin, böbrek, kan, akciğer, kalp ve plasenta gibi dokularda birikerek kanser riski ve hormon dengesizlikleri gibi sorunlara yol açabileceğini gösteriyor.
Bilim insanları, mikroplastik maruziyetinin azaltılması ve bu parçacıkların vücuttan atılması için yollar arıyor. Araştırmacılar, kimchiden elde edilen belirli bir laktik asit bakterisi türünü insan bağırsağını taklit eden bir laboratuvar ortamında ve hayvanlar üzerinde test ederek, nanoplastiklerle olan etkileşimlerini inceledi. Laboratuvar modelinde bakteriler, nanoplastiklerin %57'sine bağlandığı görüldü.
Ayrıca, bu bakteriyi alan farelerin dışkılarında, bakteriyi almayan farelere kıyasla iki kat daha fazla nanoplastik atıldığı belirlendi. Çalışmanın yazarlarından Dr. Se Hee Lee, probiyotiğin cırt cırt bant gibi çalıştığını ifade etti. Lee, bakterinin yüzeyinde nanoplastikleri zayıf bir şekilde çekip tutabilen kimyasal yapılar bulunduğunu belirtti.
Bu plastikler, bakterilere bağlandığında bağırsaklar tarafından emilmek yerine sindirim sisteminden geçerek dışkı yoluyla vücuttan atılıyor. Ancak kimchinin insanlarda benzer bir etki yaratıp yaratmayacağını kestirmek için henüz erken olduğunu belirtti. Kimchinin, insan vücudundan nanoplastiklerin atılmasına katkıda bulunup bulunmadığı konusunda kesin bir bilgi bulunmuyor.
Yine de uzmanlar, bu fermente gıdanın sağlık açısından çok sayıda bilinen faydasını vurgulamayı ihmal etmiyor. Kimchi, hem prebiyotik hem de probiyotik özellikleriyle dikkat çekiyor. Fermente bir ürün olarak, faydalı bakteriler barındırıyor ve bu mikroorganizmalar bağırsaklara ulaşarak burada çoğalabiliyor.
Ayrıca, kimchide yer alan lifler prebiyotik işlevi üstlenerek yararlı bakterilerin gelişimini destekliyor. Güney Kore'deki genel sağlık verilerine bakıldığında, kimchi ve fermente gıdaların tüketimi ile sistemik iltihaplanmanın azalması arasında bir bağlantı olduğu görülüyor. Yarım fincan kimchi, 2 gram lifin yanı sıra günlük C vitamini ihtiyacınızın %20’sini ve A vitamini ihtiyacınızın %15’ini karşılayabiliyor.
Fermente gıdalar, genel sağlığı iyileştirmenin yanı sıra kilo kontrolü ve irritabl bağırsak sendromu (IBS) belirtilerini hafifletme konusunda da fayda sağlıyor. Texas Tech Üniversitesi’nde diyetisyen Dr. Allison Childress’a göre, marketlerdeki kimchi çeşitleri bu araştırmada kullanılan probiyotik türlerini içermiyor.
Childress, insanlara daha basit bir yaşam tarzını benimsemelerini öneriyor: Evde kimchi yapmayı tercih edin, sağlıklı beslenme alışkanlıklarına yönelin, meyve, sebze, tahıl ve işlenmemiş gıdalardan zengin bir diyet uygulayın, bağırsak mikrobiyotanızı koruyun, fiziksel aktiviteyi artırın ve plastik maruziyetinden kaçınmaya çalışın. Mutfakta plastik kesme tahtaları ve gereçler yerine cam, paslanmaz çelik veya bambu ürünleri kullanılması öneriliyor.
Plastik kaplarda saklanan veya plastik ambalajlarda gelen yiyeceklerin mikrodalgada ısıtılmaması en iyi uygulamalardan biri olarak öne çıkıyor. Son zamanlarda yayımlanan bir rapor, mikrodalgada kullanıma uygun olduğu belirtilen plastik kapların bile ısındıklarında yiyeceklere plastik parçacıklar salabildiğini ortaya koyuyor. Araştırmalar henüz emekleme aşamasında olsa da, kimchideki bazı probiyotik bakterilerin bağırsaklardaki nanoplastiklerin vücuttan atılmasına yardımcı olabileceği düşünülüyor.
Bununla birlikte, bu etkinin insanların vücudunda geçerli olup olmadığı henüz kesin olarak kanıtlamış değil. Yine de kimchi, bağırsak sağlığını destekleyen yararlı bir fermente gıda olarak önemini korumaya devam ediyor.
